İmtihan Ayı Haziran

Haziran ayı geldiğinde evlerin içinde farklı bir telaş, okul koridorlarında farklı bir heyecan, öğrencilerin kocaman yüreklerinde ise tarifi zor bir bekleyiş başlar. Uzun süredir devam eden, kimine göre 1 yıl kimine göre birkaç yıl süren sınav maratonunun son günlerine yaklaştığımızı haziran ayı hatırlatıyor. Kurulan hayaller, ertelenen geziler, kısa tutulan molalar ve gecenin ilerleyen saatlerine kadar süren çalışmalar, şimdi son virajlara girilmiştir.

Hem ortaokul hem lise son sınıflardaki öğrencilerde tarifsiz bir heyecan duygu yoğunluğu yaşanmaktadır. Bu günlerde genelde bir öğrencinin odasına girseniz, masanın üzerinde biriken kitapları, not kağıtlarını ve çözülmüş soru bankalarını görürsünüz. Her biri aslında aynı hikâyeyi anlatır: Emeği. Bu emekte öğrencilerin yanında aile ve öğretmenleri de yer almakta ve bu sınavlar onların da sınavıdır bir bakıma. Bir annenin sessizce hazırladığı kahvaltı, bir babanın moral vermek için kurduğu birkaç cümle, bir öğretmenin ders bitiminde öğrencisine duyduğu güveni hissettiren bakışı gibi olguların her biri bu uzun yolculuğun görünmeyen ama en değerli parçalarıdır.

Aylar boyunca öğrenciler yalnızca ders çalışmakla kalmayıp zaman yönetmeyi öğrendiler, pes etmemeyi öğrendiler, bazen başarısız olduklarında yeniden ayağa kalkmayı öğrendiler. Çözülemeyen soruların karşısında sabretmeyi, yanlış yaptıklarında yeniden denemeyi, yorulduklarında hedeflerini hatırlamayı öğrendiler. Aslında sınava hazırlık süreci, bilgi kazanmanın çok ötesinde bir karakter eğitimidir. Lakin toplum olarak çoğu zaman sınav sonuçlarına odaklanıyoruz. Kaç net yapıldı, kaç puan alındı, hangi okula veya hangi bölüme yerleşildi. Elbette bunlar önemlidir. Çünkü sınavlar eğitim sisteminin önemli bir parçasıdır ve gençlerin gelecek planlarında belirli kapıların açılmasına yardımcı olur. Ancak bazen sonucu konuşurken süreci unutabiliyoruz.

Oysa gerçek başarı yalnızca sonuç kağıdında yazan rakamlardan ibaret değildir. Bir öğrencinin her sabah erkenden kalkıp masasının başına oturması da başarıdır. Arkadaşları dışarıdayken hedefinden vazgeçmemesi de başarıdır. Defalarca yanlış yaptığı bir konuyu tekrar tekrar çalışması da başarıdır. Bazen görünmeyen mücadeleler, görünen sonuçlardan çok daha değerlidir.

Bu satırları yazarken 2011-2016 yıllarında görev yaptığım bir okulda tanıdığım bir öğrenci geliyor aklıma. Girdiği ilk deneme sınavlarında oldukça düşük puanlar alıyordu. Çevresindeki birçok kişi umudunu kesmişti. Fakat o vazgeçmedi. Her yanlışını not aldı, eksiklerini belirledi ve sabırla çalışmaya devam ettiğini bizzat tanık oldum. Sınav günü geldiğinde beklediği, hayal ettiği sonuca tam olarak ulaşamadı belki ama bugün sevdiği bir meslek olan hemşireliği yapıyor ve hayatından çok memnun. Çünkü onu başarıya götüren şey yalnızca bir sınav sonucu değil, o süreçte kazandığı çalışma disiplini ve mücadele ruhuydu.

Hayatın ilginç bir gerçeği vardır: Bazen sınavda yüksek puan alanlar hayatta zorlanabilir, bazen de beklediği sonucu alamayanlar çok farklı alanlarda büyük başarılara ulaşabilir. Çünkü hayat, tek bir sınavın sonucundan çok daha geniş ve çok daha uzun bir yolculuktur.

Bu nedenle bugünlerde kaygı yaşayan gençlere ve öğrencilerime şunları söylemek isterim: Evet, sınav önemlidir. Evet, elinizden gelenin en iyisini yapmaya çalışın. Fakat sınavın bütün hayatınızı tanımlamasına izin vermeyin. Siz, bir puandan ibaret değilsiniz. Siz, aylarca gösterdiğiniz emeksiniz. Siz, düştüğünüzde yeniden kalkma cesaretinizsiniz. Siz, vazgeçmediğiniz günlerin toplamısınız.

Haziran ayı aynı zamanda umut ayıdır. Bir dönemin kapanıp yeni bir dönemin başladığı zamandır. Kimi öğrenciler hedeflediği sonuca ulaşacak, kimileri belki istediği sonucu alamayacak. Fakat her biri yeni bir yolun başlangıcında olacaktır. Çünkü hayat, bazen planladığımız yoldan değil, hiç hesaplamadığımız yollardan bizi güzelliklere ulaştırır.

Bugün bir sınav salonuna girecek olan her öğrenci bilmelidir ki; ailesi, öğretmenleri ve toplum onun yalnızca aldığı puanla değil, verdiği mücadeleyle de gurur duymaktadır. Çünkü gerçek değer, insanın ortaya koyduğu samimi gayrette gizlidir.

Ve şimdi sözün en önemli yerine gelelim.

Hayatımız boyunca birçok sınava giriyoruz. Okul sınavları, üniversite sınavları, iş hayatının sınavları, aile hayatının sınavları falan filan. Fakat bunların hepsinden daha büyük bir sınav daha var: İnsan olabilme sınavı.

Dürüst kalabilmek, kul hakkından sakınabilmek, merhametli olabilmek, adaletli davranabilmek, kibirli olmamak, haset taşımamak, iyilik yapabilmek ve zor zamanlarda sabrını koruyabilmek vesaire…. İşte asıl başarıyı belirleyen sınavlar bunlardır. Dünya hayatında alınan puanlar belirli bir süre sonra unutulur; fakat güzel ahlakın, iyi niyetin ve insanlığa bırakılan iyiliklerin değeri hiçbir zaman kaybolmaz.İnancımız bize çalışmanın, gayret etmenin ve tevekkül etmenin önemini öğretir. İnsan üzerine düşeni yaptıktan sonra sonucu Rabbine bırakmayı bilir. Çünkü bazen bizim için hayırlı olan, istediğimiz sonuçtan farklı olabilir. Fakat samimiyetle verilen hiçbir emek karşılıksız kalmaz.

Sevgili öğrencilerim ve gençler;

Bu ay son virajdasınız. Aylarca emek verdiniz, yoruldunuz, fedakârlık yaptınız. Şimdi başınızı dik tutun ve kendinize güvenin. Sınav salonuna yalnızca bilgilerinizi değil, sabrınızı, azminizi ve hayallerinizi de götüreceksiniz. Sonuç ne olursa olsun, verdiğiniz mücadele sizi bugünkünden daha güçlü bir insan yaptı.

Unutmayın; bir sınav size bir okulun kapısını açabilir. Fakat karakteriniz, çalışkanlığınız, dürüstlüğünüz ve güzel ahlakınız hayatın bütün kapılarını açacaktır. Ve hayat sınavında yüksek puan alanlar, yalnızca dünyada değil, gönüllerde ve sonsuzluk yolculuğunda da gerçek başarıya ulaşanlar olacaktır.

Yolunuz açık, yüreğiniz ferah, umudunuz daima güçlü olsun. Vesselam…

Fethi Ahmet ÖNER

Eğitimci/ Yazar

fethiahmetoner@gmail.com